Waagexpositie van Verborgen Selfies

De komende weken gedurende de maand oktober exposeert beeldend kunstenaar Han van der Mijn uit Bloemendaal 365 werken, resultaat van een jaar lang dagelijks schilderen. Een ware uitdaging die Han met zichzelf aanging. Reagerend op de selfie-mode op de sociale media verplichtte hij zich dagelijks een selfie te schilderen en digitaal te verspreiden. En dan niet de versluierende ‘kijk mij eens’ selfies waarin mensen etaleren hoe opwindend hun leven is. Het ging Van der Mijn om de verborgen kanten van het bestaan, waarin niet alles maakbaar en glamoureus is. Waar sleur, duistere angsten en vervreemding hun plaats eisen. Hij noemde zijn project daarom Hidden Selfies. De eerste schilderde hij op 7 maart 2014, de laatste op 6 maart van dit jaar. ‘365 days of painted moods’ luidt de ondertitel van deze tentoonstelling. Van der Mijn vertaalde niet zozeer de ervaringen van een willekeurige dag, maar reageerde erop. Zichzelf niet sparend.

Een scala aan stemmingen
De Hidden Selfies tonen een scala aan stemmingen. Het zijn geen herkenbare zelfportretten en vaak is de achtergrond donker. Zij roepen rijke associaties op. Hun grote, bijna verschrikte ogen herinneren bijvoorbeeld aan de Schreeuw van Edvard Munch. Maar ook aan de monumentale koppen van het Paaseiland, met hun duister-starende blikken. Soms zijn ze wat spooky, verwrongen, alsof je de Elephant Man in de ogen staart.

Wanneer de ogen, de neus en de mond geschilderd zijn als zwarte gaten worden de selfies maskers. Alsof Van der Mijn die bewuste dag wilde ontsnappen aan de maskerade die het leven ook kan zijn. Niet voor niets was een deel van de Hidden Selfies te zien tijdens de Biënnale van Venetië, de stad van een van de beroemdste carnavals ter wereld.

Regelmatig roepen de selfies associaties op met schedels. Niet de onder diamanten bedolven glitterschedel van Damien Hirst, maar de confronterende doodskoppen op vanitas-voorstellingen.De monden in de Hidden Selfies staan regelmatig not amused of chagrijnig. Veel gelachen wordt er niet. Soms hangen zij open en lijken zij iets te stamelen alsof Van der Mijn iets wil zeggen, maar de woorden niet kan vinden. Het geeft de selfies tegelijk iets tragisch als theatraals. Soms ontbreekt de mond volledig. Was de kunstenaar die dag niet in staat tot talige communicatie en liet hij daarom zijn binnenstem spreken?

Het innerlijk gelaat
Binnen de Hidden Selfies hebben de knap geschilderde ogen een prominente rol. Zij kijken wisselend ondeugend, schalks, verbaasd, peinzend, verlegen of verontschuldigend. Een enkele keer uitdagend, baldadig. Ook staan zij bozig, misnoegd of gekweld  – als de Christusportretten van Georges Rouault. Of verschrikt als het konijn voor de koplampen, verstijfd voor naderend onheil. Maar ook verrast: alsof Van der Mijn iets moois ontwaart. Soms hebben de selfies slechts één oog of zijn zij oogloos. Dan lijkt de kunstenaar zijn ogen te sluiten om zich te concentreren. Om zijn innerlijk gelaat te verbeelden. Het ging hem immers om zijn binnenwereld.

Deze bijzonder tentoonstelling is in de Waag – tussen 13.00 en 17.00 uur – te bezichtigen vanaf donderdag 1 oktober tot en met zondag 18 oktober 2015. De feestelijke opening vindt plaats op zondag 4 oktober om 16.00 uur. Zie voor verdere informatie:  www.facebook.com/kunst.zijonsdoel en www.hiddenselfies.com.

Peter van Kester